ความหมาย ลักษณะ และผล ของจัดการงานนอกสั่ง

printer-friendly version 

No act of kindness, no matter how small, is ever wasted.

Aesop

(๑) ทำความเข้าใจวัตถุประสงค์ และขอบเขต ของการศึกษา

เพื่อทำความเข้าใจทฤษฎี และหลักกฎหมาย เกี่ยวกับความหมาย ลักษณะ และผล ของจัดการงานนอกสั่ง

(๒) ศึกษามาตรา ๓๙๕ ถึงมาตรา ๔๐๕ แห่งประมวลกฎหมายแพ่งและพาณิชย์

Section 395. A person who takes charge of an affair for another without having received a mandate from him or being otherwise entitled to do so in respect of him, shall manage the affair in such manner as the interest of the principal requires, having regard to his actual or presumptive wishes.

มาตรา ๓๙๕ บุคคลใดเข้าทำกิจการแทนผู้อื่นโดยเขามิได้ว่าขานวานใช้ให้ทำก็ดี หรือโดยมิได้มีสิทธิที่จะทำการงานนั้นแทนผู้อื่นด้วยประการใดก็ดี ท่านว่าบุคคลนั้นจะต้องจัดการงานไปในทางที่จะให้สมประโยชน์ของตัวการ ตามความประสงค์อันแท้จริงของตัวการ หรือตามที่จะพึงสันนิษฐานได้ว่าเป็นความประสงค์ของตัวการ

Section 396. If the undertaking of the management of the affair is opposed to the actual or presumptive wishes of the principal, and if the manager must have recognised this, he is bound to compensate the principal for any damage arising from his management of the affair, even if no fault is otherwise imputable to him.

มาตรา ๓๙๖ ถ้าการที่เข้าจัดการงานนั้นเป็นการขัดกับความประสงค์อันแท้จริงของตัวการก็ดี หรือขัดกับความประสงค์ตามที่จะพึงสันนิษฐานได้ก็ดี และผู้จัดการก็ควรจะได้รู้สึกเช่นนั้นแล้วด้วยไซร้ ท่านว่าผู้จัดการจำต้องใช้ค่าสินไหมทดแทนให้แก่ตัวการเพื่อความเสียหายอย่างใด ๆ อันเกิดแต่ที่ได้เข้าจัดการนั้น แม้ทั้งผู้จัดการจะมิได้มีความผิดประการอื่น

Section 397. The fact that the management of the affair is opposed to the wishes of the principal is not taken into consideration if, without the management of the affair, a duty of the principal the fulfilment of which is of public interest or a legal duty to furnish maintenance to others by the principal would not be fulfilled in due time.

มาตรา ๓๙๗ ถ้าผู้จัดการทำกิจอันใดซึ่งเป็นหน้าที่บังคับให้ตัวการทำเพื่อสาธารณประโยชน์ก็ดี หรือเป็นหน้าที่ตามกฎหมายที่จะบำรุงรักษาผู้อื่นก็ดี และหากผู้จัดการมิได้เข้าทำแล้วกิจอันนั้นจะไม่สำเร็จภายในเวลาอันควรไซร้ การที่ได้ทำขัดกับความประสงค์ของตัวการเช่นนั้น ท่านมิให้ยกขึ้นเป็นข้อวินิจฉัย

Section 398. If the management of the affair has for its object the averting of an imminent danger which threatens the person, reputation or property of the principal, the manager is responsible only for wilful and gross negligence.

มาตรา ๓๙๘ ถ้าผู้จัดการทำกิจอันใดเพื่อประสงค์จะปัดป้องอันตรายอันมีมาใกล้ตัวการ จะเป็นภัยแก่ตัวก็ดี แก่ชื่อเสียงก็ดี หรือแก่ทรัพย์สินก็ดี ท่านว่าผู้จัดการต้องรับผิดชอบแต่เพียงที่จงใจทำผิด หรือที่เป็นความประมาทเลินเล่ออย่างร้ายแรงเท่านั้น

Section 399. The manager shall notify to the principal, as soon as practicable, the undertaking of the management of the affair, and await his decision, unless there is danger in delay. For the rest the provisions of Sections 809 to 811 applicable to an agent apply mutatis mutandis to the obligations of the manager.

มาตรา ๓๙๙ ผู้จัดการต้องบอกกล่าวแก่ตัวการโดยเร็วที่สุดที่จะทำได้ว่าตนได้เข้าจัดการงานแทน และต้องรอฟังคำวินิจฉัยของตัวการ เว้นแต่ภัยจะมีขึ้นเพราะการที่หน่วงเนิ่นไว้ นอกจากนี้ท่านให้นำบทบัญญัติแห่งมาตรา ๘๐๙ ถึง ๘๑๑ อันบังคับแก่ตัวแทนนั้นมาใช้บังคับแก่หน้าที่ของผู้จัดการด้วยโดยอนุโลม

Section 400. If the manager is incapacitated, he is responsible only under the provisions relating to compensation for wrongful acts, and relating to the return for undue enrichment.

มาตรา ๔๐๐ ถ้าผู้จัดการเป็นผู้ไร้ความสามารถ ท่านว่าจะต้องรับผิดชอบแต่เพียงตามบทบัญญัติว่าด้วยค่าสินไหมทดแทนเพื่อละเมิด และว่าด้วยการคืนลาภมิควรได้เท่านั้น

Section 401. If the undertaking of the management of the affair is in accordance with the interest and the actual or presumptive wishes of the principal, the manager may demand reimbursement of his outlay as an agent. The provisions of Section 816 paragraph 2 apply mutatis mutandis.

In the cases provided for by Section 397 this claim belongs to the manager even if the undertaking of the management of the affair is opposed to the wishes of the principal.

มาตรา ๔๐๑ ถ้าการที่เข้าจัดการงานนั้นเป็นการสมประโยชน์ของตัวการ และต้องตามความประสงค์อันแท้จริงของตัวการ หรือความประสงค์ตามที่จะพึงสันนิษฐานได้นั้นไซร้ ท่านว่าผู้จัดการจะเรียกให้ชดใช้เงินอันตนได้ออกไปคืนแก่ตนเช่นอย่างตัวแทนก็ได้ และบทบัญญัติมาตรา ๘๑๖ วรรค ๒ นั้น ท่านก็ให้นำมาใช้บังคับด้วยโดยอนุโลม

อนึ่ง ในกรณีที่กล่าวมาในมาตรา ๓๙๗ นั้น แม้ถึงว่าที่เข้าจัดการงานนั้นจะเป็นการขัดกับความประสงค์ของตัวการก็ดี ผู้จัดการก็ยังคงมีสิทธิเรียกร้องเช่นนั้นอยู่

Section 402. If the conditions of the foregoing section do not exist, the principal is bound to return to the manager all that he acquires through the management of the affair under the provisions relating to the return for undue enrichment.

If the principal ratifies the management of the affair, the provisions of this Code concerning Agency apply correspondingly.

มาตรา ๔๐๒ ถ้าเงื่อนไขดังว่ามาในมาตราก่อนนั้นมิได้มี ท่านว่าตัวการจำต้องคืนสิ่งทั้งหลายบรรดาที่ได้มาเพราะเขาเข้าจัดการงานนั้นให้แก่ผู้จัดการ ตามบทบัญญัติว่าด้วยการคืนลาภมิควรได้

ถ้าตัวการให้สัตยาบันแก่การที่จัดทำนั้น ท่านให้นำบทบัญญัติทั้งหลายแห่งประมวลกฎหมายนี้ว่าด้วยตัวแทนมาใช้บังคับ แล้วแต่กรณี

Section 403. The manager has no claim if he had not the intent to demand reimbursement from the principal.

If parents or grandparents furnish maintenance to their descendants, or vice versa, it is to be presumed, in case of doubt, that there is no intention to demand reimbursement form the recipient.

มาตรา ๔๐๓ ถ้าผู้จัดการมิได้มีบุรพเจตนาจะเรียกให้ตัวการชดใช้คืน ผู้จัดการก็ย่อมไม่มีสิทธิเรียกร้องเช่นนั้น

การที่บิดามารดา ปู่ย่า ตายาย บำรุงรักษาผู้สืบสันดานเป็นทางอุปการะก็ดี หรือกลับกันเป็นทางปฏิการะก็ดี เมื่อกรณีเป็นที่สงสัย ท่านให้สันนิษฐานไว้ก่อนว่าไม่มีเจตนาจะเรียกให้ผู้รับประโยชน์ชดใช้คืน

Section 404. If the manager acts for one person, believing that he is acting for another person, only the former has the rights and duties arising out of the management.

มาตรา ๔๐๔ ถ้าผู้จัดการทำแทนผู้หนึ่งโดยสำคัญว่าทำแทนผู้อื่นอีกคนหนึ่งไซร้ ท่านว่าผู้เป็นตัวการคนก่อนผู้เดียวมีสิทธิและหน้าที่อันเกิดแต่การที่ได้จัดทำไปนั้น

Section 405. The provisions of the ten foregoing sections do not apply, if a person takes charge of the affair of another in the belief that it is his own.

If a person treats the affair of another as his own, although knowing that he is not entitled to do so, the principal may enforce the claims based on Sections 395, 396, 399 and 400. If he does enforce them, he is liable to the manager as provided for in Section 402 paragraph 1.

มาตรา ๔๐๕ บทบัญญัติทั้งหลายที่กล่าวมาในสิบมาตราก่อนนั้น ท่านมิให้ใช้บังคับแก่กรณีที่บุคคลหนึ่งเข้าทำการงานของผู้อื่นโดยสำคัญว่าเป็นการงานของตนเอง

ถ้าบุคคลใดถือเอากิจการของผู้อื่นว่าเป็นของตนเอง ทั้งที่รู้แล้วว่าตนไม่มีสิทธิจะทำเช่นนั้นไซร้ ท่านว่าตัวการจะใช้สิทธิเรียกร้องบังคับโดยมูลดังบัญญัติไว้ในมาตรา ๓๙๕, ๓๙๖, ๓๙๙ และ ๔๐๐ นั้นก็ได้ แต่เมื่อได้ใช้สิทธิดังว่ามานี้แล้ว ตัวการจะต้องรับผิดต่อผู้จัดการดังบัญญัติไว้ในมาตรา ๔๐๒ วรรค ๑

(๓) ศึกษาเอกสาร ดังต่อไปนี้

(๔) ศึกษาสไลด์ เรื่อง ความหมาย ลักษณะ และผล ของจัดการงานนอกสั่ง

slideshow in PDF 

(๕) ตอบคำถาม ดังต่อไปนี้

(ก) ความหมาย และลักษณะ ของจัดการงานนอกสั่ง

  • เข้าทำกิจการแทนผู้อื่น” หมายความว่าอย่างไร
  • โดยเขามิได้ว่าขานวานใช้ให้ทำ” หมายความว่าอย่างไร
  • โดยมิได้มีสิทธิที่จะทำการงานนั้นแทนผู้อื่นด้วยประการใด” หมายความว่าอย่างไร
  • ตัวการ” หมายความว่าอย่างไร
  • ตัวแทน” หมายความว่าอย่างไร
  • ต้องจัดการงานไปในทางที่จะให้สมประโยชน์ของตัวการ” หมายความว่าอย่างไร
  • ตามความประสงค์อันแท้จริงของตัวการ” หมายความว่าอย่างไร
  • ตามที่จะพึงสันนิษฐานได้ว่าเป็นความประสงค์ของตัวการ” หมายความว่าอย่างไร
  • จัดการงานนอกสั่ง” หมายความว่าอย่างไร
  • ที่เรียกว่า “จัดการงานนอกสั่งโดยแท้” มีลักษณะอย่างไร
  • โดยสำคัญว่าทำแทนผู้อื่นอีกคนหนึ่ง” หมายความว่าอย่างไร
  • ผู้เป็นตัวการคนก่อน” หมายความว่าอย่างไร
  • โดยสำคัญว่าเป็นการงานของตนเอง” หมายความว่าอย่างไร
  • ถือเอากิจการของผู้อื่นว่าเป็นของตนเอง” หมายความว่าอย่างไร
  • ทั้งที่รู้แล้วว่าตนไม่มีสิทธิจะทำเช่นนั้น” หมายความว่าอย่างไร
  • จะใช้สิทธิเรียกร้องบังคับโดยมูลดังบัญญัติไว้ในมาตรา ๓๙๕, ๓๙๖, ๓๙๙ และ ๔๐๐ นั้นก็ได้“หมายความว่าอย่างไร
  • ตัวการจะต้องรับผิดต่อผู้จัดการดังบัญญัติไว้ในมาตรา ๔๐๒ วรรค ๑” หมายความว่าอย่างไร
  • ที่เรียกว่า “มิใช่จัดการงานนอกสั่งโดยแท้” มีลักษณะประการใดบ้าง

(ข) ผลของจัดการงานนอกสั่ง

  • ขัดกับความประสงค์อันแท้จริงของตัวการ” หมายความว่าอย่างไร
  • ขัดกับความประสงค์ตามที่จะพึงสันนิษฐานได้” หมายความว่าอย่างไร
  • ผู้จัดการก็ควรจะได้รู้สึกเช่นนั้นแล้วด้วย” หมายความว่าอย่างไร
  • ความเสียหายอย่างใด ๆ อันเกิดแต่ที่ได้เข้าจัดการนั้น” หมายความว่าอย่างไร
  • แม้ทั้งผู้จัดการจะมิได้มีความผิดประการอื่น” หมายความว่าอย่างไร
  • ผู้จัดการทำกิจอันใดซึ่งเป็นหน้าที่บังคับให้ตัวการทำเพื่อสาธารณประโยชน์” หมายความว่าอย่างไร
  • ผู้จัดการทำกิจอันใดซึ่งเป็นหน้าที่ตามกฎหมายที่จะบำรุงรักษาผู้อื่น” หมายความว่าอย่างไร
  • หากผู้จัดการมิได้เข้าทำแล้วกิจอันนั้นจะไม่สำเร็จภายในเวลาอันควร” หมายควมว่าอย่างไร
  • การที่ได้ทำขัดกับความประสงค์ของตัวการเช่นนั้น ท่านมิให้ยกขึ้นเป็นข้อวินิจฉัย” หมายความว่าอย่างไร
  • ผู้จัดการทำกิจอันใดเพื่อประสงค์จะปัดป้องอันตรายอันมีมาใกล้ตัวการ” หมายความว่าอย่างไร
  • ผู้จัดการทำกิจอันใดเพื่อประสงค์จะปัดป้องอันตรายอันมีมาเป็นภัยแก่ตัว” หมายความว่าอย่างไร
  • ผู้จัดการทำกิจอันใดเพื่อประสงค์จะปัดป้องอันตรายอันมีมาเป็นภัยแก่ชื่อเสียง” หมายความว่าอย่างไร
  • ผู้จัดการทำกิจอันใดเพื่อประสงค์จะปัดป้องอันตรายอันมีมาเป็นภัยแก่ทรัพย์สิน” หมายความว่าอย่างไร
  • ผู้จัดการต้องรับผิดชอบแต่เพียงที่จงใจทำผิด หรือที่เป็นความประมาทเลินเล่ออย่างร้ายแรงเท่านั้น” หมายความว่าอย่างไร
  • ต้องบอกกล่าวแก่ตัวการโดยเร็วที่สุดที่จะทำได้” หมายความว่าอย่างไร
  • ต้องรอฟังคำวินิจฉัยของตัวการ” หมายความว่าอย่างไร
  • เว้นแต่ภัยจะมีขึ้นเพราะการที่หน่วงเนิ่นไว้” หมายความว่าอย่างไร
  • ให้นำบทบัญญัติแห่งมาตรา ๘๐๙ ถึง ๘๑๑ อันบังคับแก่ตัวแทนนั้นมาใช้บังคับแก่หน้าที่ของผู้จัดการด้วยโดยอนุโลม” หมายความว่าอย่างไร
  • ผู้จัดการเป็นผู้ไร้ความสามารถ” หมายความว่าอย่างไร
  • จะต้องรับผิดชอบแต่เพียงตามบทบัญญัติว่าด้วยค่าสินไหมทดแทนเพื่อละเมิด และว่าด้วยการคืนลาภมิควรได้เท่านั้น” หมายความว่าอย่างไร
  • สมประโยชน์ของตัวการ” หมายความว่าอย่างไร
  • ต้องตามความประสงค์อันแท้จริงของตัวการ” หมายความว่าอย่างไร
  • “ต้องตามความประสงค์ตามที่จะพึงสันนิษฐานได้นั้น” หมายความว่าอย่างไร
  • เงินอันตนได้ออกไปคืนแก่ตนเช่นอย่างตัวแทน” หมายความว่าอย่างไร
  • บทบัญญัติมาตรา ๘๑๖ วรรค ๒ นั้น ท่านก็ให้นำมาใช้บังคับด้วยโดยอนุโลม” หมายความว่าอย่างไร
  • แม้ถึงว่าที่เข้าจัดการงานนั้นจะเป็นการขัดกับความประสงค์ของตัวการ” หมายความว่าอย่างไร
  • ถ้าเงื่อนไขดังว่ามาในมาตราก่อนนั้นมิได้มี” หมายความว่าอย่างไร
  • จำต้องคืนสิ่งทั้งหลายบรรดาที่ได้มาเพราะเขาเข้าจัดการงานนั้น ตามบทบัญญัติว่าด้วยการคืนลาภมิควรได้” หมายความว่าอย่างไร
  • ให้สัตยาบันแก่การที่จัดทำนั้น” หมายความว่าอย่างไร
  • ท่านให้นำบทบัญญัติทั้งหลายแห่งประมวลกฎหมายนี้ว่าด้วยตัวแทนมาใช้บังคับ แล้วแต่กรณี” หมายความว่าอย่างไร
  • ผู้จัดการมิได้มีบุรพเจตนาจะเรียกให้ตัวการชดใช้คืน” หมายความว่าอย่างไร
  • บิดามารดา ปู่ย่า ตายาย บำรุงรักษาผู้สืบสันดานเป็นทางอุปการะ” หมายความว่าอย่างไร
  • กลับกันเป็นทางปฏิการะ” หมายความว่าอย่างไร
  • จัดการงานนอกสั่งมีผลประการใดบ้าง

(๖) ทบทวนด้วยการชมวิดีโอ เรื่อง ความหมาย ลักษณะ และผล แห่งจัดการงานนอกสั่ง